Na vijf jaar strafproces werden de Haagse politici Richard de Mos en Rachid Guernaoui in juni 2024 vrijgesproken van ambtelijke omkoping. Het gerechtshof Den Haag volgde daarmee de eerdere uitspraken van de rechtbank Rotterdam, die De Mos en Guernaoui in april 2023 ook van omkoping vrijsprak. De beschuldigingen waren bepaald niet mals. Volgens het Openbaar Ministerie hadden De Mos en zijn (destijds) collega-wethouder Richard Guernaoui zich voor het karretje laten spannen van hun medeverdachten, lokale ondernemers die bij elkaar meer dan € 100.000 aan de partij Groep de Mos/Hart voor Den Haag doneerden. In ruil voor deze donaties zouden De Mos en Guernaoui hun donateurs onder meer horecavergunningen hebben verstrekt. Ook zouden donateurs bevoordeeld zijn bij de verkoop van gemeentelijk vastgoed. De Mos weersprak de beschuldigingen aan zijn adres en bediende zich daarbij van de term ‘ombudspolitiek’.Als lokale politicus wierp hij zich op als directe belangenbehartiger van de Haagse burger die specifieke zorgen en klachten behandelt. Van het tegen betaling geven van voorkeursbehandelingen aan partijdonateurs was geen sprake.
De huidige Aanwijzing hoge transacties bestaat dit jaar vijf jaar. Tijd om de balans op te maken en te kijken naar de ontwikkelingen in de schikkingspraktijk van het Openbaar Ministerie (OM). Dit artikel biedt een analyse van de (hoge) transacties en hoge strafbeschikkingen die het OM in de afgelopen vijf jaar is overeengekomen en heeft opgelegd met en aan rechtspersonen, en de inzichten die hieruit voortvloeien. Daarnaast wordt een blik geworpen op de adviezen van de Toetsingscommissie Hoge Transacties (THT), die sinds september 2020 bij hoge transacties beoordeelt of sprake is van een passende afdoening. Het artikel biedt ten slotte inzicht in de toekomstige richting van de schikkingspraktijk van het OM en sluit af met enkele beschouwende opmerkingen.
Een empirische analyse van de ontwikkelingen in de strafrechtsketen vanaf 2008 laat zien dat de invoering van de OM-strafbeschikking de doelmatigheid van de behandeling van misdrijfzaken niet heeft vergroot en de rechter niet minder werk heeft gegeven. Het voornemen van het Openbaar Ministerie om meer misdrijfzaken via een strafbeschikking af te doen, verdient dan ook nadere overweging.
Een bedrijf dat personen vervoert van en naar schepen die een Nederlandse haven willen aandoen, ontvangt een geldboete van 60.000 euro wegens overtreding van de Arbowet. Het Openbaar Ministerie (OM) legt deze boete op door middel van een strafbeschikking naar aanleiding van een dodelijk arbeidsongeval op 30 maart 2023. Bij dit incident kwam een 40-jarige medewerker van het bedrijf om het leven tijdens het overzetten van een passagier op een zeeschip.
De Afdeling advisering van de Raad van State uit stevige kritiek op de Eerste aanvullingswet bij het nieuwe Wetboek van Strafvordering. Zij constateert dat een integraal kader voor strafvorderlijke gegevensverwerking ontbreekt en dat hierdoor de balans tussen opsporing en privacy onvoldoende is doordacht. Ook vraagt de Afdeling aandacht voor de veranderende rolverdeling in het strafproces en voor de verhouding tussen procesafspraken en buitengerechtelijke afdoening. Efficiëntievoordelen mogen volgens haar niet ten koste gaan van zorgvuldige strafvordering en rechtsbescherming. Daarnaast adviseert zij onder meer om de uitsluiting van gewelds-, zeden- en jeugdzaken bij procesafspraken te heroverwegen en om de rechter de mogelijkheid te geven een onterechte strafbeschikking te vernietigen.
Het Openbaar Ministerie legt aan twee vennootschappen van Morgan Stanley (MS) in Londen en Amsterdam een geldboete op van in totaal 101 miljoen euro wegens dividendbelastingontduiking. Het totaalbedrag van deze strafbeschikkingen komt in de buurt van het wettelijke maximum. Dit bedrag komt bovenop de verschuldigde belasting die Morgan Stanley eind 2024 met rente alsnog aan de Belastingdienst betaalde.
De rechtbank Zwolle is gestart met de strafzaak tegen Damen Shipyards, dat wordt verdacht van omkoping, valsheid in geschrifte, witwassen en ontwijking van Ruslandsancties. In Nieuwsuur lichtte hoofdofficier Michiel Zwinkels toe hoe sanctie-omzeiling in de praktijk werkt. Sinds het uitbreken van de oorlog in Oekraïne zijn onder leiding van het OM ruim 130 sanctie-onderzoeken gestart door Douane en FIOD. Nederland profileert zich daarmee als actief in de opsporing van sanctie-ontduiking. Tegelijkertijd wordt gewerkt aan de Wet internationale sanctiemaatregelen, die bestuursrechtelijke handhaving uitbreidt naast strafrecht en civiel recht. De zaak-Damen past in een bredere trend waarin toezicht, regelgeving en opsporing worden versterkt om sanctie-ontduiking effectiever aan te pakken.
Het Openbaar Ministerie heeft met twee bestuurders van een Noord-Nederlands detacheringsbureau transactieovereenkomsten gesloten, waardoor verdere strafvervolging wordt voorkomen. De verdachten betalen een geldsom van 100.000 euro en zullen 120 uur onbetaalde arbeid verrichten. Daarmee wordt een langlopend onderzoek naar belastingfraude beëindigd.
Meerdere dronevliegers hebben in de dagen voor en tijdens de NAVO-top het daarvoor ingestelde vliegverbod overtreden. Naar aanleiding hiervan zijn in totaal 31 processen-verbaal binnengekomen bij het Openbaar Ministerie in Noord-Holland. De luchtvaartofficier van justitie heeft deze stukken beoordeeld en in totaal 29 vliegers aangeboden om de zaak buiten de rechter om af te doen door middel van een transactie (boete), variërend van € 350 tot € 1.350.* De zaken tegen twee minderjarige vliegers zijn geseponeerd.
Afgelopen vrijdag is de eerste tranche algemene maatregelen van bestuur onder het nieuwe Wetboek van Strafvordering in consultatie gebracht. Dit betreft onder meer het nieuwe Besluit strafbeschikkingen, de opvolger van het huidige Besluit OM-afdoening. De aanpassingen zijn vooral technisch en terminologisch, zonder inhoudelijke koerswijziging. De drie typen strafbeschikkingen – OM-, politie- en bestuurlijke strafbeschikkingen – worden nu expliciet benoemd. Structuur en bevoegdheden blijven ongewijzigd, maar de artikelen zijn hernummerd en geactualiseerd. Kleine wijzigingen, zoals het vervangen van “aanwijzingen” door “indicaties”, verduidelijken de toepassing. Het besluit moderniseert het bestaande stelsel en maakt het duidelijker en toekomstbestendig.
